Birleşme ve devralma projelerinde satıcının beyan ve tekeffüllerinin istisnasını oluşturan ifşa mektubu projedeki önemli belgelerden birisini teşkil etmektedir. İfşa mektubu; temel olarak satıcının hisse devir sözleşmesinde sunmuş olduğu beyan ve tekeffüllerinin istisnasını oluşturmakta olup ifşa mektubunda ifşa etmiş olduğu hususlara ilişkin olarak sorumluluktan kurtulmasına hizmet etmektedir.
İfşa Mektubunun Kapsamı ve İşlevi
İfşa mektubu; temel olarak hukuki, finansal, vergi veya teknik inceleme raporlarında ortaya konulan hususların kapsamında veya dışında kalan, ancak hisse devir sözleşmesinin imzalandığı tarihte sunmuş olduğu beyan ve tekeffüllerinin istisnasını oluşturmakta ve alıcıya ifşa edilmesi ile birlikte satıcının bu istisnalar kapsamında sorumluluktan kurtulmasına imkân sağlamaktadır.
İfşa mektubu kapsamında istisna teşkil edecek hususlar hisse devir sözleşmesinde taraflarca düzenleme altına alınmaktadır. Alıcı taraf için bu kapsamın oldukça dar olması lehe iken satıcı taraf için ise kapsamın geniş olması lehe olacaktır.
Özellikle kapanış hesabı veya kapanış uyarlaması (closing adjustment – closing accounts) hesaplama yönteminin tercih edildiği birleşme ve devralma projelerinde hukuki, finansal, vergi veya teknik inceleme raporlarında ortaya konulan bulgular hisse devir bedelinin hesaplanmasında göz önünde bulundurulduğundan söz konusu bulgular da satıcının beyan ve tekeffüllerinin istisnası olarak ifşa mektubunda tekrar alıcıya ifşa edilmektedir.
İfşa Mektubunun Uygulaması ve Kabul Yükümlülüğü
İfşa mektubu birçok birleşme ve devralma projesinde uygulanmakla birlikte alıcının daha güçlü olduğu veya nispeten hedef şirketin operasyonlarının sınırlı olduğu projelerde uygulanmasına pek rastlanılmamaktadır. Dolayısıyla da her bir birleşme ve devralma sürecinde ifşa mektubunun olması gibi bir kural bulunmamaktadır.
Hisse devir sözleşmesinde ifşa mektubunun alıcı tarafından kabul zorunluluğu olup olmadığı düzenleme altına alınmaktadır. Hisse devir sözleşmesinde; ifşa mektubunun alıcı tarafından kabul edilme yükümlülüğü düzenlenmişse bu durumda alıcının ifşa mektubunu reddetme gibi bir imkânı söz konusu olmayacaktır. Bununla birlikte; alıcı taraf hisse devir sözleşmesinde önemli değişiklik halleri (material adverse change) düzenleyerek bunların ifşası halinde dahi kapanış işlemini gerçekleştirmekten imtina etme hakkı talep edebilir. Böylelikle önemli değişiklik hallerinin gerçekleşmemesi bir kapanış şartı olarak karşımıza çıkacaktır.
Hisse devir sözleşmesinde; ifşa mektubunun alıcı tarafından reddedilme hakkı da düzenlenebilir. Bu uygulamaya çok sıklıkla rastlanmasa da böyle bir halde ifşa mektubunun alıcı tarafından kabulü de karşımıza bir kapanış şartı olarak çıkacaktır.
İfşa Mektubunun Verilme Tarihi
İfşa mektubunun temel amacı; ifşa edilen hususlara ilişkin olarak satıcının sorumluluğunun ortadan kalkması olduğundan ifşa mektubu hisse devir sözleşmesinin imzalandığı tarih ile kapanış tarihi arasındaki dönemde hazırlanmakta olup genellikle kapanış tarihinden belirli bir süre öncesinde alıcıya ibraz edilmektedir.
Alıcı tarafça ifşa mektubunda yeteri kadar açık olmadığı düşünülen hususlar için satıcı tarafından açıklama istenebilir.
İfşa Mektubu Verilmesinin Sonuçları
İfşa mektubu verilmesi halinde; ifşa mektubunda ifşa edilen konular satıcının hisse devir sözleşmesindeki beyan ve tekeffüllerinin istisnasını oluşturduğundan bunlara ilişkin olarak satıcının alıcıya karşı tazminat sorumluluğu ortadan kalkmaktadır.
Türk Borçlar Kanunu madde 115/1 uyarınca; satıcının ağır kusurundan sorumlu olmayacağına ilişkin önceden anlaşma kesin olarak hükümsüz olduğundan ifşa mektubundaki bir hususun satıcının beyan ve tekeffülünün ağır kusuru ile ihlali halinde dahi sorumlu olmayacağına dair bir hüküm kesin olarak hükümsüz olacaktır. İngiliz hukukunun uygulanacak hukuk olarak kabul edildiği hisse devir sözleşmelerinde de ağır kusurun veya kasti (gross negligence and misconduct) beyan ve tekeffül ihlalinin ifşa mektubu kapsamında istisna kapsamında yer almayacağına ilişkin düzenlemelere yer verilmektedir.
Özet
İfşa mektubu; birleşme ve devralma süreçlerinde satıcının beyan ve tekeffüllerinin istisnalarını ortaya koymakta ve satıcının alıcıya karşı tazminat sorumluluğunu ortadan kaldırmaktadır. Böylelikle; alıcı ifşa mektubunda yer alan bir hususa ilişkin olarak satıcıdan tazminat talebinde bulunamayacaktır.
İfşa mektubu; ara dönemde satıcı tarafından hazırlanmakta olup genellikle kapanış tarihinden belirli bir süre öncesinde alıcıya ibraz edilmektedir. Alıcının gerekli gördüğü hususlarda detay isteme hakkı ağırlıklı olarak kabul edilmektedir.
İfşa mektubunda ifşa edilen hususlar; satıcının beyan ve tekeffüllerinin istisnasını oluşturmakla birlikte ağır kusur ve kasti beyan ve tekeffül ihlallerinin satıcıyı sorumluluktan kurtarmayabileceği unutulmamalıdır.
İlgili kişiler
Detaylı bilgi için bizimle irtibata geçebilirsiniz.
